Een strategische buffer vol onderlinge strijd

Alcalá la Real functioneerde niet alleen als een cruciale buffer tussen de Spaanse christenen en de moslims. Het was tevens het brandpunt van interne conflicten binnen de islamitische wereld, zoals de bittere strijd tussen het kalifaat van Córdoba en het koninkrijk Granada, en de confrontaties tussen de Almoraviden en de lokale Taifa-heersers. Het huidige dorp ligt aan de voet van een van de grootste burchten van Spanje: de indrukwekkende Fortaleza de la Mota.

Onder dit gigantische kasteel bevindt zich een complex netwerk van tunnels met een totale lengte van wel 120 meter. Deze ondergrondse gangen deden in tijden van langdurige belegeringen hoofdzakelijk dienst als vitale wateropslag. Dankzij de ijzersterke bescherming van de burcht groeide de regio uit tot een welvarend handelscentrum. De rijkdom werd niet alleen vergaard via de vruchtbare landbouw, maar destijds helaas ook door een levendige handel in slaven.

Van prehistorie en Romeinen naar Alfonso XI

Hoewel de burcht middeleeuws oogt, is de locatie al sinds de prehistorie bewoond. Na de vroege Romeinse nederzetting waren het de Berbers die de stad vanaf het jaar 713 grootschalig uitbreidden en moderniseerden. De naam Alcalá is een directe erfenis uit deze Moorse periode. Het Arabische woord Qal'at (wat fort betekent) verbasterde via namen als 'Qal'at Yahsub' naar Al-Qal'a. Het predicaat 'Real' (Koninklijk) werd in 1341 toegevoegd, toen de christelijke koning Alfonso XI van Castilië de stad definitief veroverde.

Na deze verovering verlieten de inwoners langzaam de veilige kasteelmuren om zich definitief aan de voet van de heuvel te vestigen. De slavenhandel verdween en maakte plaats voor de huidige economische pijlers: de grootschalige olijfbouw, kersenteelt en veeteelt van schapen en geiten.

Praktische reistips voor je bezoek

Een bezoek aan het historische centrum van Alcalá la Real is een absolute aanrader tijdens een rondreis door Andalusië. In het straatbeeld zie je de oude rijkdom nog altijd terug in de prachtige, statige herenhuizen en paleizen. Hoewel veel van deze panden privébezit zijn, opent het lokale Archeologisch Museum (gevestigd in het indrukwekkende Palacio Abacial) wel haar deuren. Hier bewonderen reizigers niet alleen prehistorische en Romeinse topstukken, maar krijg je ook de unieke kans om een van deze monumentale paleizen van binnen te bekijken.

Overigens waren we dus op weg van Pinos Puente naar Alcala la Real en kwamen onderweg de burcht van Moclin tegen welk van afstand indruk maakte dat we natuurlijk daar ook gestopt zijn.